Bebeklerde Gaz ve Kolik

Yeni doğan bir bebeğin en sık yaşadığı sorunlardan biri gaz sancısıdır. Özellikle akşam saatlerinde huzursuzluk, bacaklarını karnına çekme, yüzünü kızartarak ağlama sık görülür. Bu durum çoğu zaman normaldir ve bebeğin sindirim sisteminin olgunlaşma sürecinin bir parçası olarak kabul edilir. Yine de bazı belirtiler hem aileyi endişelendirir hem de “Kolik mi?”, “Normal gaz mı?” sorularını akla getirir.

Gaz ve kolik birbirinin aynısı değildir:Gaz daha çok beslenme sırasında hava yutmaya bağlı karında şişkinlik yaparken, kolik, belirli bir hastalıktan çok “sebebi net olmayan uzun süreli ağlama krizleri” şeklinde tanımlanır. Genellikle 6. haftada belirginleşir ve 3-4. ayda azalır.

Beslenme Sırasında Dikkat Edilmesi Gerekenler

Bebek gazının önemli bir nedeni hava yutmasıdır. Bu nedenle:

✔ Emzirme pozisyonu: Bebeğin baş ve gövdesinin aynı hizada olması, çenenin memeye tam oturması ve meme başının büyük kısmını kavraması hava yutmayı azaltır. Biberon kullanılıyorsa meme ucunun dolu olması, hava boşluklarının azalması fayda sağlar.

✔ Beslenme sıklığı: Az az ve sık besleme bazı bebeklerde daha iyi tolere edilir. Uzun açlık sonrası hızlı beslenen bebekler daha fazla hava yutabilir.

✔ Gaz çıkarma: Her beslenmeden sonra ve aralarda gaz çıkarmak sindirim rahatlığı sağlar. “Dik pozisyonda omza yaslama”, “kucakta oturma” veya “yüzüstü kucak yöntemi” en sık kullanılan tekniklerdir.

Masaj ve Rahatlatıcı Yöntemler

Mide-bağırsak hareketlerini destekleyen masajlar hem bebeği rahatlatır hem de aileye bir rutin oluşturur.

En yaygın teknikler:

🟢 Saat yönünde karın masajı

Göbek çevresine hafif baskıyla saat yönünde dairesel hareketler yapılır.

🟢 Bisiklet hareketi

Bebeğin bacakları yavaşça karın yönüne itilir ve bacaklarla pedallama hareketi yapılır.

Bunlar çoğu bebekte işe yarar; düzenli yapıldığında özellikle akşam saatlerinde belirgin fark görülebilir.

Ne Zaman Kolik Düşünülür?

Yaygın kullanılan tanımlama şöyle özetlenir:

➡ Haftada en az 3 gün,

➡ Günde 3 saatten fazla,

➡ 3 haftadan uzun süren yoğun ağlama atakları

Bu durum annenin “Bir sorun mu var?” diye endişelenmesine yol açsa da, kolik bebeklerin büyük bölümü sağlıklıdır ve büyüdükçe düzelir.

Ne Zaman Uzmana Danışılmalı?

Gaz sancısı genellikle masumdur. Ancak aşağıdaki durumlar gaz/kolik dışında bir durumu düşündürür:

❗ Beslenmeyi reddetme

❗ Kusmaların artması veya fışkırır tarzda olması

❗ Halsizlik veya aşırı uyku hali

❗ Yüksek ateş

❗ Kaka ve idrar miktarında belirgin azalma

❗ Karında şişlik ve sertlik

❗ Sarılık bulgularının artması

Bu gibi belirtiler görüldüğünde bir sağlık profesyoneli tarafından değerlendirme yapılması önemlidir.

Aile İçin Zorlayıcı Bir Süreç Olabilir

Gaz ve kolik sadece bebeği değil, aileyi de zorlar. Uykusuz geceler, bitmeyen ağlamalar, kaygı… Bunların hepsi çok normaldir. Burada önemli olan bebeğin güvenli şekilde takip edilmesi ve annenin desteklenmesidir.

İyi haber şu ki; gaz ve kolik geçici bir süreçtir. Bebeğin sindirim sistemi olgunlaştıkça şikâyetler azalır.

Özetle;

Gaz ve kolik çoğu bebekte görülen, zamanla geçen ve oldukça yorucu olabilen bir durumdur. Doğru beslenme pozisyonları, düzenli masaj ve bebeğin ritmini anlamak çoğu zaman yeterli olur. Bununla birlikte bazı belirtiler normalin dışında olabilir, bu durumlarda tıbbi değerlendirme gerekir.

Bir Adım Sağlık Olarak Yaklaşımımız;

Evde bakım ve anne-bebek hizmetlerinde, gaz ve kolik gibi durumların hem bebeği hem ailesini zorladığını biliyoruz. Bu nedenle sadece klinik değerlendirme değil, ebeveyn eğitimi ve günlük bakım desteği de sürecin önemli parçalarıdır.

Hizmetlerimizde:

✓ Beslenme ve emzirme pozisyonlarının değerlendirilmesi

✓ Rutinlerin düzenlenmesi ve gaz masajı uygulamaları

✓ Bebeğin uykusu, beslenmesi ve kilo takibi

✓ Annenin ihtiyaçlarının gözden geçirilmesi

✓ Alarm bulgularının aile ile paylaşılması

gibi adımlarla aileye hem bilgi hem de pratik destek sağlarız.

Amacımız; bebeğin güvenli şekilde takip edilmesi, annenin kendini daha yalnız hissetmemesi ve sürecin daha öngörülebilir hale gelmesidir.